Wat verandert er voor voetgangers?
De invoering van de Code van de openbare weg (hierna COW genoemd) heeft gevolgen voor elk type weggebruiker. In dit document proberen we een zo volledig mogelijk overzicht te bieden van wat er allemaal verandert voor voetgangers. De nieuwe regels worden hieronder in vetjes weergegeven.
Definitie
Een voetganger wordt gedefinieerd als een persoon die zich te voet voortbeweegt of die een voertuig met een maximale breedte van 1 m met de hand rijdt. De maximale breedte van het voertuig dat een voetganger met de hand mag besturen bedraagt dus 1 meter. Iemand die bijvoorbeeld een motorfiets duwt, wordt gedefinieerd als een voetganger en niet als een bestuurder.
Plaats op de openbare weg
Waar ze beschikbaar en toegankelijk zijn, dienen deze delen van de openbare weg in deze volgorde worden gebruikt door voetgangers:
- Het trottoir of het deel van de openbare weg aangeduid met teken D9, D11 of D13;
- D9 : Verplicht deel van de openbare weg voor voetgangers, fietsers en bestuurders van bromfietsen klasse A

- D11 : verplicht deel van de rijbaan voor voetgangers en fietsers. Als voetgangers gebruikmaken van het gedeelte van de openbare weg aangegeven met bord D11, mogen zij het verkeer niet onnodig hinderen.

- D13 : Gedeelte van de openbare weg verplicht voor voetgangers

- D9 : Verplicht deel van de openbare weg voor voetgangers, fietsers en bestuurders van bromfietsen klasse A
- Het gedeelte van de openbare weg aangeduid met bord D15;

Wanneer voetgangers gebruik maken van het gedeelte van de rijbaan gemarkeerd met bord D15, mogen zij het verkeer niet onnodig hinderen. - De verhoogde berm;
- De gelijkgrondse berm;
- De zijdelings strook; Als voetgangers op de zijdelings strook moeten lopen, is de basisregel dat ze aan de linkerkant moeten lopen. Omwille van de veiligheid mogen voetgangers eventueel aan de rechterkant lopen, met name in situaties die het voor voetgangers gevaarlijker maakt om links te lopen (bijvoorbeeld omdat begroeiing of een bocht het zicht belemmeren). Als voetgangers de zijdelingse strook gebruiken, mogen ze het verkeer niet onnodig hinderen.
- De parkeerstrook;
Het fietspad; Voetgangers die het fietspad gebruiken, moeten voorrang verlenen aan de andere gebruikers op het pad.
De rijbaan
Als voetgangers op de rijbaan moeten lopen, is de basisregel dat ze aan de linkerkant moeten lopen, zo dicht mogelijk bij de rand. Dit om een beter zicht te garanderen. Omwille van de veiligheid mogen voetgangers eventueel aan de rechterkant lopen, met name in situaties die het voor voetgangers gevaarlijker maakt om links te lopen (bijvoorbeeld omdat begroeiing of een bocht het zicht belemmeren).
Deze regel geldt ook voor mensen die met de hand een voertuig besturen dat niet breder is dan 1 meter, aangezien zij onder de definitie van voetganger vallen.
Deze regel hoeft niet te worden nageleefd in een voetgangerszone, een erf, een speelstraat, een schoolstraat of een voorbehouden pad, aangezien de regels voor deze openbare doorgangen geüniformiseerd zijn: voetgangers mogen de volledige breedte van de openbare weg gebruiken, maar mogen het verkeer niet onnodig hinderen. Spelen is er toegestaan langs de hele breedte van de openbare weg, behalve in een schoolstraat.
Groepen voetgangers
Stoeten die een voertuig volgen en op mars zijnde militairen, mogen de rijbaan gebruiken mits ze de rechterrijstrook gebruiken.
Als de rijbaan niet in rijstroken is verdeeld, mogen ze niet meer plaats in beslag nemen dan een rijstrook en in geen geval meer dan de helft van de rijbaan.
Andere georganiseerde groepen voetgangers (bijvoorbeeld bij culturele, sportieve en toeristische evenementen) mogen aan de rechterkant van de rijbaan lopen.
Onder een georganiseerde groep wordt verstaan: meerdere voetgangers die duidelijk in dezelfde richting bewegen op een gecoördineerde en georganiseerde manier. Een groep wordt gekenmerkt door een georganiseerde gezamenlijke activiteit van culturele, sportieve, religieuze, schoolse of andere aard.
Verlichting
Voetgangers die zich in groepsverband op de rijbaan begeven tussen zonsopgang en zonsondergang en op elk moment dat het niet meer mogelijk is om tot een afstand van ongeveer 200m goed te zien, moeten:
- vooraan links, een wit of geel licht voeren;
- achteraan links een rood licht voeren (rechts mag een licht van dezelfde kleur worden gevoerd).
Indien hun lengte dit rechtvaardigt, moeten de flanken van deze groepen gemarkeerd worden door één of meerdere witte of gele lichten, die vanuit alle richtingen zichtbaar moeten zijn.
Deze lichten mogen vervangen worden door fluo hesjes die zichtbaar gedragen worden door alle deelnemers van de groep.
Wanneer deze groepen aan de linkerkant van de weg lopen, moeten ze een wit licht vooraan en een rood licht achteraan voeren.
De lichten die door voetgangers worden gebruikt, mogen tegemoetkomend verkeer niet verblinden.
Oversteken
Voetgangers die de rijbaan, het fietspad, de zijstrook of de busbaan oversteken, moeten:
- het zebrapad gebruiken als er een zebrapad is op minder dan twintig meter afstand;
(Wie deelneemt aan een wedstrijd voor voetgangers of een hardloopwedstrijd hoeft zich niet aan deze regel te houden.)
- als er geen zebrapad is: haaks daarop oversteken;
- niet onnodig vertragen of stoppen.
Voetgangers die de rijbaan, het fietspad, de zijdelingse strook of de busbaan oversteken op plaatsen waar het verkeer niet wordt geregeld door een bevoegde agent of door verkeerslichten, moeten hierbij rekening houden met naderende voertuigen.
Waar het verkeer wordt geregeld door verkeerslichten met een voetgangerssilhouet omgeven door pijlen ("volledig groen"), mogen voetgangers de rijbaan diagonaal oversteken.
Verkeersborden
Sommige borden krijgen een nieuw ontwerp, zoals bijvoorbeeld A21.
A21 Oversteekplaats voor voetgangers
Verschillende aanwijzingsborden worden verkeersborden met bijzondere voorschriften. Een begin- en een eindbord begrenzen een omgeving waarbinnen een of meer specifieke regels gelden: erven, voorbehouden wegen, het niet-verplichte fietspad of de voetgangerszone.
R5 Begin van een erf
R7 Einde van een erf
R9 Begin van een weg die voorbehouden is voor aangegeven gebruikers
R11 Einde van een weg die voorbehouden is voor aangegeven gebruikers
R12 Begin van een niet-verplicht fietspad
R13 Einde van een niet-verplicht fietspad
R14 Begin van een voetgangerszone
R15 Einde van een voetgangerszone